boodschappen doen voor je dochter

Het kan bijna niet missen dat je als raadslid bent aangesproken op het bericht over de boodschappenboete van 7.000 euro. Net als iedereen heeft het mij ook beroerd. Wat verschrikkelijk uitzichtloos moet dit zijn voor de betreffende vrouw – en misschien wel voor meer mensen. Maar het heeft me ook verontwaardigd! Het is zo gemakkelijk om alle bestuurders én ambtenaren voor harteloze en kille robots uit te maken die de menselijke maat nooit hanteren. Ik hoor maar weinig tegengeluiden; het is kennelijk wel lekker als je je woede ergens kunt uiten. Iedere keer dat ik de verwijtende berichten op Twitter lees word ik geraakt, want ik ben ervan overtuigd dat geen raadslid een bijstandsgerechtigde nog meer pijn wil doen. Ik weet ook dat er vrijwel altijd een groter verhaal achter zit.   


Maar er is wel iets aan de hand 

Hoe kon dit gebeuren? Is het een rechtstreeks gevolg uit de verordening? Was de wethouder cq het college op de hoogte van het besluit terug te vorderen? Hoe komt dit in de media? Wat mij zelf bezig houdt, en jullie waarschijnlijk ook, is hoe deze mevrouw geholpen is om uit haar situatie te kunnen ontsnappen. Heeft zij werk aangeboden gekregen, of minimaal begeleiding daar naar toe? Zijn er schulden en heeft zij daar hulp voor? Allemaal zaken waar gemeenten ook verantwoordelijk voor zijn.  

 

En raden hebben wel een verantwoordelijkheid voor het beleid 

Ondertussen circuleren er allerlei oplossingen in de media. Iedereen schijnt te weten hoe het wel moet. De ChristenUnie heeft al een wetsvoorstel ingediend. Is dat de juiste weg? Ik denk dat beter is om pas op de plaats te maken door lopende zaken te bevriezen, dus even geen boetes innen, en het beleid op opnieuw bekijken: de verordening en de wijze waarop de informatievoorziening naar College en Raad georganiseerd is onder de loep nemen. Dit kun je als raadslid in gang zetten. Je helpt er de wethouder mee, maar -belangrijker- de mensen om wie het gaat.    


Wat kun je doen?

  1. Je kunt beginnen met een motie die oproept om de lopende zaken te bevriezen. Dat geeft je tijd.
  2. Je kunt het college opdracht te geven een informatiebijeenkomst te organiseren om de gemeenteraad alle ins en outs te (laten) vertellen over het beleid en de uitvoering. Kan achter gesloten deuren. Hoeft niet. Dat geeft je inzicht.
  3. Je kunt een raadswerkgroep instellen die onderzoek doet naar de wijze waarop het beleid wordt uitgevoerd en met suggesties komt om op beleids- of uitvoeringsniveau aanpassingen door te voeren. Al dan niet in samenspraak met uitkeringsgerechtigden. Dat brengt je bij een oplossing.
  4. En over dit hele proces kun je communiceren, zodat de bevolking ziet dat je je verantwoordelijkheid serieus neemt. Dat maakt je tot een volksvertegenwoordiger.


Open deur 

Welk beleid je ook afspreekt en welke regels je stelt, altijd heb je te maken met interpretatie ervan. Afwijken van regels moet mogelijk zijn, maar ook weer niet leiden tot willekeur. Dat betekent dat afwijken van regels ingebed moet worden in een afwegingskader en vastgelegd via een openbaar en transparant besluitvormingsproces. Kaders hiervoor kan de gemeenteraad vaststellen, in de volle openbaarheid. Hieronder deel ik een suggestie voor om zo’n kader vorm te geven. Ik voeg ook nog een artikel bij voor een hart onder de riem. Even doorscrollen.   



Veel dank Trudy dat je dit zo helder uiteen zet, daar kan ik wat mee en maakt de rol van volksvertegenwoordiger concreet.
Anja Van Der Eijk-Groeneveld - Raadslid


Inderdaad een verhaal in de krant wat m.i. niet volledig is. Buiten wat jij in deze mail aangeeft is er ook sprake van hoge vaste lasten. Bij mij komt dan ook de vraag waarom daar niets aan gedaan is. Deze mevrouw ontvangt vanaf 2015 bijstand. Dat is best een lange tijd met hoge vaste lasten. Het hield mij ook bezig. Maar genoeg twitteraars hebben er geen probleem mee om ergens een mening over te hebben als men niet alles weet.
Kees Egberts - Raadslid 



Kaders voor grensgevallen in de bijstand – een suggestie

De inspiratiebron is een instrument uit het ruimtelijk domein: de verklaring van geen bezwaar. Zo werkt het: Het gros van de vergunningen en van bezwaarschriften wordt ambtelijk afgehandeld. Als een zaak duidelijk afwijkt van bestaande regels of beleid wordt een voorstel aan het college cq. Raad voorgelegd. Zaken die wel binnen regels passen, maar exceptioneel zijn komen op het bureau van de wethouder terecht. Daarop kan de wethouder besluiten het college en/of de Raad actief te informeren. Er is ook nog een derde mogelijkheid om met afwijkingen om te gaan, namelijk via de verklaring van geen bezwaar. Deze verklaring wordt aan de raad voorgelegd in situaties waarin afweken moet worden van het bestemmingsplan en waarvan de raad vooraf heeft bepaald dat zij hierover inzage wil. Het is een categorieënlijst. De Raad wordt dan gevraagd een Verklaring van Geen Bezwaar af te geven. Zie dit voorbeeld uit Westerwolde.   De methode voorziet er formeel in dat afwijkingen en grensgevallen in bepaalde categorieën bediscussieerd kunnen worden en van een bewust besluit worden voorzien. Het voorkomt gedoe. Mijn suggestie: Zou deze methode toepasbaar kunnen zijn in het Sociale Domein?   

Mogelijke categorieën (kaders, richtlijnen) die ik kon bedenken:

  • Terugvordering en/of boete boven x-bedrag wordt gemeld aan gemeenteraad
  • Terugvordering en/of boete boven x-bedrag wordt voorgelegd voor verklaring van geen bezwaar aan  gemeenteraad.
  • Afhandeling van boetes boven x-bedrag wordt aan voorgelegd aan de raad. Opties: innen, spreiden van betaling, vermindering, kwijtschelding.
  • Mate van verzachtende omstandigheden en/of controle die leidend is voor oplegging terugvordering en boete. Opties: mogelijkheid tot innen, aanwezigheid van schulden, ontoerekeningsvatbaarheid, mogelijkheid tot verwerven inkomen, kans op succes bij intensievere begeleiding.
  • Voorstellen over tijdelijkheid van straf. Opties: vervroegde kwijtschelding bij goed gedrag.

Er zijn vast meer afwegingskaders denkbaar. Een slimmerik maakt er een beslisboom van. Elke gemeenteraad kan op die wijze sturing geven aan het gewenste maatwerk, zonder de kern van de wet aan te tasten.   




Artikel uit Trouw d.d. 8 januari 2021 

Het recht op bijstand is schipperen tussen afgunst en solidariteit | Topics.nl




Hoe het afliep ...

Vervolgartikel in Binnenlands Bestuur d.d. 20 januari 2021




Terug naar de homepage     Naar de workshop Politiek Zonder Spelletjes      Naar de training Vanuit Regie Naar Resultaat